Nędzarze na Urbanowie

Autor: GOK
Kategoria: Ciekawostki Historyczne
Dodano: 11-09-2015
Dzielnica: Sołacz



Przytułki dla biedoty jeszcze w XX wieku zdecydowanie nie zachwycały standardami. W Poznaniu najubożsi mieszkali w opuszczonych fortach, albo właśnie w przytułkach, z których jeden mieścił się na Urbanowie, jak nazywano rejon Sołacz – Winiary.

Nowy Kurier w 1931 roku opisywał tutejsze slumsy pytając „Czy żyjemy w XX wieku?” i dodając – „Przytułek magistracki na Urbanowie grobem żywych ludzi”.

Miasto – zdaniem redaktorów – nie interesowało się losem lokatorów zamieszkujących miejskie mieszkania o bardzo niskim standardzie, zadowalając się czynszem dzierżawnym w wysokości od 20 do 30 złotych. W takich kamienicach szerzyły się choroby, panował brud, a i „śmierć jest wśród tych nieszczęśliwych częstym gościem”.

W mieszkaniach wilgoć atakowała „jadowitemi wyziewami z każdego kąta mieszkania, z każdego zgniłego mebla” i nie ma tu chyba „mieszkańca trupiarni na Urbanowie”, którego nie zaatakowała gruźlica, lub reumatyzm. Podłóg tu nie ma, jedynie cementowe klepiska, lub wyłożone cegłą, z których można kilka razy dziennie zbierać szmatami, przesączającą się spod ziemi i ze ścian zaskórną wodę. „Hodowlę grzybów ma każdy lokator”, meble są mokre, gnijące, rozpadające się.

W piwnicznych mieszkaniach panuje półmrok, bo światło z trudem dociera przez okienka. W jednym z nich o dziwo jest podłoga – ale tylko dlatego, że pod nią biegnie strumień, zimą występujący z brzegów i zatapiający mieszkanie. Cegły i deski są tu wtedy jedynymi narzędziami pomagającym poruszanie się po mieszkaniu.

Do tych mieszkań zaglądają też szczury, konkurujące z pluskwami, dręczącymi mieszkańców lokali z wyższych pięter. W tych ostatnich robactwo może wędrować, bo ściany wykonane są z cienkich, uszkodzonych, dziurawych desek, przez które zaglądają sąsiedzi.

Mieszkańcy wegetują, chorują, są przygnębieni – ale co można się dziwić inwalidzie, którego sztuczna noga gnije i pokryta jest pleśnią?...

Urbanowo, oparte na Drodze Urbanowskiej, Zygmunt Zaleski charakteryzował w „Nazwach ulic w Poznaniu”, dziele wydanym w 1926 roku, tak: „Pierwotnie zwała się ulica ta w gminie winiarskiej „Nad Wierzbakiem“, po niemiecku przezywana „Weidentalstrasse“ (od młyna położonego przy Wierzbaku i obecnej drodze Urbanowskiej). Gdy w r. 1908 miasto otrzymało część ulicy, należała droga ta do Poznania, do Winiar i wreszcie częściowo do dom. Sołacza. Na gruncie Winiar powstały nadto ulice przyległe zwane obecnie ul. Sokoła i ul. Źródlaną, i te nowe ulice doliczono do ul. Nad Wierzbakiem. Sytuacja stała się jeszcze więcej skomplikowana, gdy nad samym Wierzbakiem powstały zabudowania. W r. 1909 zaliczono tymczasem ścieżkę wzdłuż Wierzbaka do ul. Nad Wierzbakiem. W r. 1910 natomiast przezwano szosę wojskową, dotąd zwaną „Nad Wierzbakiem“, „ulicą Urbanowską“, a nazwę „Weidental“ nadano przedłużeniu ulicy Kościelnej; wzdłuż rzeczki. Nazwę polską „droga Urbanowska“ ogłoszono 16. 6. 1919”.

Zaleski wywodzi nazwę Urbanowo od urzędnika Urbana, który miał się tu niegdyś pobudować i stworzyć całe osiedle. Być może chodzi tu o Urbana, który około 1840 roku był właścicielem Sołacza, folwarku Urbanowo i karczmy Urbanówka. 

Z kolei Wikipedia przypomina, że Urbanowo to „część Poznania zlokalizowana w obrębie osiedla Sołacz, na wschód od właściwego Sołacza, na południe od Osiedla Słowiańskiego i na północ od doliny Bogdanki. Obecnie granicę wschodnią stanowi trasa PST. Nazwa Urbanowa powoli wychodzi z użycia i jest zapominana – na jego terenie powstało w latach 60. i 70. XX w. Osiedle Słowiańskie i właśnie z nim utożsamiane jest obecnie Urbanowo, mimo że jednostki te pokrywają się tylko częściowo”. A także – „Do lat 80. XX w. przy ul. Urbanowskiej istniał zespół unikalnej zabudowy szachulcowej z końca XIX w., ale z uwagi na fatalny stan techniczny większość tych domów została rozebrana – pozostały dwa: przy ul. Urbanowskiej 3 i 11 (ten drugi otynkowany). Nowa zabudowa stara się w części imitować mur pruski”.


Komentarze

Nie ma jeszcze żadnych komentarzy :(
Dodaj komentarz

Kategorie artykułów

Dodaj artykuł
Ostatnie oferty
  • Łazarz, Poznań

    Powierzchnia: 101 m2 więcej
    Cena: 861 000,00 zł
  • Łazarz, Poznań

    Powierzchnia: 70 m2 więcej
    Cena: 595 000,00 zł
  • Łazarz, Poznań

    Powierzchnia: 172 m2 więcej
    Cena: 1 465 000,00 zł

Sonda
W tej chwili nie mamy aktywnej sondy.



Ostatnie komentarze