Piętnował powstańców, ale "pociągnął" dzisiejszą ul. Dąbrowskiego

Autor: GOK
Kategoria: Ciekawostki Historyczne
Dodano: 26-07-2014
Dzielnica: Jeżyce



Najważniejszym ciągiem komunikacyjnym Jeżyc jest ulica Dąbrowskiego (Berliner Chausse, Post Strasse, Grosse Berlinerstrasse), wytyczona w 1828 roku jako droga pocztowa w kierunku Berlina. By jednak wyrastały przy niej kamienice, jako jeden z pierwszych „wybudował się” tu Aleksander Lippowitz.

Lippowitz był jedną z ciekawszych postaci XIX-wiecznego poznańskiego biznesu: otwarty umysł, ciekawe pomysły i śmiałość w działaniu inwestycyjnym szły jednak w parze z pechem, co w efekcie sprawiło, że pan Aleksander nie odnosił sukcesów w rozpoczynanych przedsięwzięciach.

Postać Lippowitza przypomina Zbigniew Zakrzewski pisząc „...odkąd Aleksander Lippowitz, przedsiębiorczy aptekarz i dagerotypista w jednej osobie, z wykształcenia chemik, założył tu w 1850 roku mnie więcej naprzeciwko wylotu Polnej, fabrykę nawozów sztucznych, stopniowo zaczęły wyrastać wzdłuż tej trasy domy z pruskiego muru, typowe dla całego rozległego przedpola pruskiej linii fortyfikacyjnej”. Z czasem budynki z pruskiego muru, jedyne dozwolone na granicznych ulicach, zostały zastąpione kamienicami czynszowymi, gdy Prusacy znieśli zakaz budowania na tym obszarze trwalszych budynków.

Wróćmy jednak do Lippowitza. Założył on pierwszy w Poznaniu zakład „fotograficzny”, w którym „zdjęcia” produkowane były na zasadzie dagerotypii, czyli chemicznego utrwalania obrazu na metalowej płytce (a więc bez „odbitek”, każde zdjęcie było jedynym egzemplarzem). Wcześniej pan Aleksander interesował się tą techniką, gdy w Lesznie prowadził aptekę, od 1830 roku. Do Poznania przeprowadził się w 1847 roku i zaczął oferować swoje usługi fotograficzne (wcześniej nawet, w 1844 roku opisał w „Poggendorfs Annalen der Physik und Chemie działanie światłomierza optycznego). Nie był to jednak opłacalny biznes – początki były obarczone wieloma błędami, kosztownymi dla dagerotypisty, a usługi nie cieszyły się jeszcze popularnością wśród klientów. Sam Lippowitz, jako chemik znalazł wówczas inne zajęcie – Prusacy mieli tępić powstańcze ruchy Wielkopolan, ożywionych Wiosną Ludów 1848 roku, szczególnie zaś pierwsze powstanie wielkopolskie, jednak nie czynili tego drastycznymi metodami; złapanych powstańców zobowiązywali do złożenia słowa, że wrócą do domów i nie będą szkodzili państwu pruskiemu, co jeńcy potwierdzali, lecz nie dotrzymywali. Dlatego Prusacy poprosili Lippowitza, by ten opracował trudnozmywalną substancję, którą smarowano ucho i rękę schwytanego powstańca, i w ten sposób oznaczano go, by przy ponownym pojmaniu już surowo ukarać. Był to roztwór azotanu srebra, który pod wpływem promieni słonecznych na kilka miesięcy barwił na czarno pomalowane uszy i ręce.

Pomysł może był i dobry z pruskiego punktu widzenia, jednak Lippowitz wcale nie cieszył się przez to dobrą opinią wśród Polaków, i później bardzo się wstydził, gdy mu to wypominano...

Niepowodzenie w pracy aptekarskiej, i w prowadzeniu zakładu fotograficznego (to ostatnie było związane też z rosnącą konkurencją, stawiającą na tańsze i lepsze rozwiązania fotografii papierowej), były przyczyną kolejnego interesu przedsiębiorczego Aleksandra – wspomnianej fabryki nawozów sztucznych we wsi Jeżyce – tej samej, która spowodowała rozrastanie się zabudowy przy dzisiejszej ul. Dąbrowskiego. Wówczas też Lippowitz opracował broszurę reklamową, w której opisywał dokładnie procesy technologiczne, które stosował. Wynikało z niej, że zakład był bardzo nowoczesny, wzorcowy wręcz w ówczesnych warunkach. Z czasem jednak i tu nie dorobił się znacznych zysków, fabrykę odsprzedał i wyprowadził się do Berlina.


Komentarze

Nie ma jeszcze żadnych komentarzy :(
Dodaj komentarz

Kategorie artykułów

Dodaj artykuł
Ostatnie oferty
  • Łazarz, Poznań

    Powierzchnia: 154 m2 więcej
    Cena: 1 771 690,00 zł
  • Łazarz, Poznań

    Powierzchnia: 127 m2 więcej
    Cena: 991 000,00 zł
  • Łazarz, Poznań

    Powierzchnia: 99 m2 więcej
    Cena: 893 000,00 zł

Sonda
W tej chwili nie mamy aktywnej sondy.



Ostatnie komentarze